Tập một · Tập 1
Bài 5. Đối diện với nỗi đauNgữ văn 9 · Kết nối tri thức với cuộc sống
Ghi nhớ trọng tâm
- Bi kịch là thể loại kịch có xung đột gay gắt, không thể điều hòa giữa khát vọng chính đáng của nhân vật với hoàn cảnh hoặc với chính mình, thường dẫn tới thất bại, cái chết.
- Đọc bi kịch: xác định xung đột, hành động của nhân vật, lời thoại (đối thoại, độc thoại, bàng thoại) và chỉ dẫn sân khấu; từ đó hiểu vì sao kết cục mang tính tất yếu.
- Độc thoại nội tâm là nơi nhân vật bộc lộ giằng xé trước lựa chọn khó khăn; đây thường là đoạn đáng phân tích nhất của đoạn trích.
- Câu rút gọn lược bớt thành phần nhưng vẫn hiểu được nhờ ngữ cảnh và có thể khôi phục; câu đặc biệt không cấu tạo theo mô hình chủ ngữ – vị ngữ, dùng để gọi, bộc lộ cảm xúc, nêu thời gian, nơi chốn.
- Bài phân tích tác phẩm kịch: làm rõ xung đột, tính cách nhân vật qua lời thoại và hành động, rồi khái quát ý nghĩa tư tưởng của tác phẩm.
Lỗi hay gặp
- Nhầm câu đặc biệt với câu rút gọn: câu rút gọn khôi phục được thành phần bị lược, câu đặc biệt thì không.
- Phân tích kịch mà chỉ tóm tắt lớp cảnh, không chỉ ra xung đột và những lượt lời then chốt.
- Xem kết cục bi kịch là chuyện rủi ro ngẫu nhiên, không thấy vấn đề về con người và xã hội mà nó đặt ra.
Cách học bài này
Đọc phân vai đoạn trích cùng bạn; sau mỗi lượt lời, ghi một từ chỉ cảm xúc của nhân vật. Chuỗi cảm xúc đó cho thấy xung đột leo thang thế nào và là xương sống cho bài phân tích.
Luyện thêm 10 câu, chấm ngay:
Bi kịchPhân tích một tác phẩm văn họcVăn bản đọc
- Văn bản 1: Rô-mê-ô và Giu-li-ét (trích) (Uy-li-am Sếch-xpia)
- Văn bản 2: Lơ Xít (trích) (Coóc-nây)
- Văn bản 3: Bí ẩn của làn nước (Bảo Ninh)
- Thực hành đọc: Âm mưu và tình yêu (Si-lơ)
Thực hành và kĩ năng
- Tri thức ngữ văn · trang 117
- Thực hành tiếng Việt: Câu rút gọn · trang 121
- Thực hành tiếng Việt: Câu đặc biệt · trang 130
- Viết: Bài văn nghị luận phân tích một tác phẩm văn học (kịch)
- Nói và nghe: Thảo luận về một vấn đề đáng quan tâm trong đời sống phù hợp với lứa tuổi (gợi ra từ tác phẩm văn học)
- Củng cố, mở rộng · trang 138
- Đọc mở rộng · trang 141
Gia sư AI theo bài này
Gõ đề bài, gửi ảnh chụp đề, bấm micro để nói, hoặc thử một câu mẫu:
Phần ghi nhớ, lỗi hay gặp và cách học do THAYTRO tự biên soạn. Đề bài nguyên văn nằm trong sách của em; web không đăng nội dung sách giáo khoa. Số trang có thể lệch đôi chút giữa các lần in, em cứ chụp đúng đề trong sách mình đang dùng.