Bài 1. Khái niệm về cân bằng hoá họcHóa học 11 · Kết nối tri thức với cuộc sống

Ghi nhớ trọng tâm

• Phản ứng thuận nghịch xảy ra đồng thời theo hai chiều ngược nhau trong cùng điều kiện, viết bằng mũi tên ⇌; phản ứng một chiều chỉ xảy ra theo chiều thuận, viết bằng mũi tên →.
• Cân bằng hoá học là trạng thái của phản ứng thuận nghịch khi tốc độ phản ứng thuận bằng tốc độ phản ứng nghịch. Đây là cân bằng động: phản ứng vẫn diễn ra, chỉ có nồng độ các chất không đổi nữa.
• Với aA + bB ⇌ cC + dD: Kc = [C]^c·[D]^d / ([A]^a·[B]^b), dùng nồng độ mol/L lúc cân bằng. Chất rắn không có mặt trong biểu thức Kc. Kc chỉ phụ thuộc nhiệt độ và cách viết phương trình.
• Nguyên lí Le Chatelier: cân bằng chuyển dịch theo chiều làm giảm tác động bên ngoài. Tăng nồng độ một chất thì cân bằng chuyển theo chiều tiêu thụ chất đó; tăng nhiệt độ thì chuyển theo chiều thu nhiệt (ΔrH° > 0).
• Áp suất chỉ ảnh hưởng khi tổng số mol khí hai vế khác nhau: tăng áp suất thì cân bằng chuyển về phía có ít phân tử khí hơn. Chất xúc tác không làm chuyển dịch cân bằng, chỉ giúp đạt cân bằng nhanh hơn.