Chưa thấy gì khớp. Xem tất cả tính năng
Tiếng Trung phổ thông có 4 thanh và thanh nhẹ. Cùng âm “ma” nhưng đổi thanh là đổi nghĩa hoàn toàn. Dấu thanh đặt trên nguyên âm chính; thanh nhẹ không có dấu.
Trình duyệt này không có giọng đọc; bạn vẫn xem được chữ và cách đọc.
Chạm vào một ô để nghe và xem cách đọc.
21 thanh mẫu, xếp theo vị trí cấu âm. Ba cặp người Việt hay nhầm: bật hơi – không bật hơi (b/p, d/t, g/k, j/q, zh/ch, z/c); uốn lưỡi – không uốn (zh ch sh / z c s); và j q x chỉ đi với i, ü. Khi đọc riêng, mỗi thanh mẫu ghép với một vận mẫu mặc định: bō, dé, gē, jī, zhī, zī...
Trình duyệt này không có giọng đọc; bạn vẫn xem được chữ và cách đọc.
Chạm vào một ô để nghe và xem cách đọc.
Sáu nguyên âm gốc a o e i u ü, cộng er và -i đặc biệt. Khi không có thanh mẫu đứng trước, i u ü viết thành yi wu yu.
Trình duyệt này không có giọng đọc; bạn vẫn xem được chữ và cách đọc.
Chạm vào một ô để nghe và xem cách đọc.
Hai hoặc ba nguyên âm đọc liền một hơi, trượt từ âm đầu sang âm cuối. Sau phụ âm, iou viết iu, uei viết ui (六 liù, 对 duì) nhưng vẫn đọc đủ.
Trình duyệt này không có giọng đọc; bạn vẫn xem được chữ và cách đọc.
Chạm vào một ô để nghe và xem cách đọc.
Kết thúc bằng -n (đầu lưỡi chạm lợi trên, như “n” tiếng Việt) hoặc -ng (cuống lưỡi chặn, như “ng” tiếng Việt). Phân biệt -n / -ng là chìa khóa để nói chuẩn: 人 rén – 能 néng, 新 xīn – 星 xīng.
Trình duyệt này không có giọng đọc; bạn vẫn xem được chữ và cách đọc.
Chạm vào một ô để nghe và xem cách đọc.
Mọi chữ Hán ghép từ khoảng chục nét cơ bản. Viết đúng hướng nét (ngang từ trái sang phải, sổ từ trên xuống, phẩy từ trên phải xuống dưới trái) thì chữ mới cân và đếm số nét mới chuẩn – điều cần khi tra từ điển.
Trình duyệt này không có giọng đọc; bạn vẫn xem được chữ và cách đọc.
Chạm vào một ô để nghe và xem cách đọc.
Bộ thủ là “phần gợi nghĩa” của chữ: thấy 氵 là đoán liên quan đến nước, thấy 口 là liên quan đến miệng, ăn nói. Nhớ bộ thủ theo âm Hán Việt giúp người Việt học chữ nhanh gấp nhiều lần. Bộ biến thể (亻, 氵, 扌...) có tên gọi riêng, bấm nghe để biết thầy cô Trung Quốc gọi thế nào.
Trình duyệt này không có giọng đọc; bạn vẫn xem được chữ và cách đọc.
Chạm vào một ô để nghe và xem cách đọc.
Bấm “Tự viết” rồi dùng ngón tay hoặc chuột viết từng nét lên khung: sai nét được nhắc ngay, sai 3 lần ở một nét thì khung tô gợi ý, viết xong chấm số nét sai. Nét đỏ khi xem mẫu là bộ thủ.
Quy tắc chung: ngang trước sổ sau, phẩy trước mác sau, trên trước dưới sau, trái trước phải sau, ngoài trước trong sau, vào nhà rồi mới đóng cửa.
Hai thanh 3 đi liền nhau thì thanh 3 đầu đọc thành thanh 2; pinyin vẫn viết dấu gốc. Thanh 3 đứng trước thanh 1, 2, 4 hoặc thanh nhẹ thì chỉ đọc nửa đầu: xuống thấp rồi dừng, không lên lại.
你好
nǐ hǎo
Đọc “ní hǎo” – 你 đổi sang thanh 2 vì đứng trước 好 thanh 3.
很好
hěn hǎo
Đọc “hén hǎo” – rất tốt.
老师
lǎoshī
老 chỉ đọc nửa thanh 3 (xuống thấp) rồi chuyển sang 师 thanh 1.
一 đọc yī khi đứng một mình, khi đếm số, đọc số thứ tự hoặc đứng cuối từ. Trước thanh 4 đọc yí; trước thanh 1, 2, 3 đọc yì. Từ điển và giáo trình thường ghi yī gốc, bạn tự đổi khi đọc.
一个
yí ge
Một cái – đọc yí vì 个 gốc là thanh 4 (gè).
一天
yì tiān
Một ngày – đọc yì vì 天 thanh 1.
第一
dì-yī
Thứ nhất – số thứ tự, giữ yī.
不 vốn thanh 4 (bù). Đứng trước một thanh 4 khác thì đọc thành thanh 2 (bú). Trước thanh 1, 2, 3 giữ nguyên bù.
不是
bú shì
Không phải – đọc bú vì 是 thanh 4.
不去
bú qù
Không đi.
不好
bù hǎo
Không tốt – 好 thanh 3 nên giữ bù.
Một số âm tiết đọc ngắn, nhẹ, không dấu: trợ từ (的, 了, 吗, 呢, 吧), hậu tố (子, 们), âm tiết thứ hai của từ lặp chỉ người thân (妈妈, 爸爸) và một số từ hai âm tiết thông dụng. Đọc thanh nhẹ đúng chỗ là bí quyết để nói “ra giọng người bản xứ”.
妈妈
māma
Mẹ – âm sau nhẹ, ngắn.
桌子
zhuōzi
Cái bàn – hậu tố 子 đọc nhẹ.
我的
wǒ de
Của tôi – 的 đọc nhẹ.
Thêm 儿 vào cuối một số từ thì không đọc thành âm tiết riêng mà cong đầu lưỡi ở cuối âm tiết trước, pinyin chỉ thêm chữ r. Phổ biến ở Bắc Kinh và miền Bắc Trung Quốc; giọng miền Nam ít dùng. Một số cặp đổi nghĩa: 哪 nǎ (nào) – 哪儿 nǎr (đâu).
哪儿
nǎr
Ở đâu (miền Nam hay nói 哪里 nǎlǐ).
一点儿
yìdiǎnr
Một chút.
玩儿
wánr
Chơi.
Âm tiết không có thanh mẫu mà bắt đầu bằng i, u, ü thì viết thêm y, w: i → yi, ia → ya, ie → ye, in → yin; u → wu, uo → wo, uan → wan; ü → yu, üe → yue, ün → yun. Sau j, q, x và y, chữ ü bỏ hai chấm (ju, qu, xu, yu) vì các âm này không bao giờ đi với u thường. Chỉ sau n, l mới giữ hai chấm để phân biệt: nǚ (nữ) – nǔ (nỗ), lǜ (xanh lục) – lù (đường).
去
qù
Đi – viết qu nhưng đọc q + ü (tròn môi), không phải “khu”.
女
nǚ
Nữ – sau n phải giữ hai chấm.
鱼
yú
Cá – ü đứng đầu viết thành yu.
Dấu thanh đặt trên nguyên âm chính theo thứ tự ưu tiên: có a thì đặt trên a; không có a thì đặt trên o hoặc e; gặp iu, ui thì đặt trên chữ đứng sau. Chữ i có dấu thì bỏ chấm (ī, í, ǐ, ì).
好
hǎo
Có a → dấu trên a.
谢
xiè
Không có a, có e → dấu trên e.
对
duì
Gặp ui → dấu trên chữ sau (i).
Khi âm tiết bắt đầu bằng a, o, e đứng sau một âm tiết khác, viết dấu ' để khỏi đọc nhầm ranh giới âm tiết.
西安
Xī'ān
Tây An (2 âm tiết), khác 先 xiān (1 âm tiết).
天安门
Tiān'ānmén
Thiên An Môn.
1) Ngang trước, sổ sau. 2) Phẩy trước, mác sau. 3) Trên trước, dưới sau. 4) Trái trước, phải sau. 5) Ngoài trước, trong sau. 6) Vào nhà rồi đóng cửa: viết khung ngoài, viết phần trong, cuối cùng mới viết nét ngang đáy. 7) Giữa trước, hai bên sau. Viết đúng thứ tự giúp chữ đẹp, viết nhanh và nhận dạng được chữ viết tay.
十
shí
Ngang trước, sổ sau (2 nét).
八
bā
Phẩy trước, mác sau (2 nét).
三
sān
Trên trước, dưới sau (3 nét).
你
nǐ
Trái trước (亻), phải sau (尔).
月
yuè
Ngoài trước, trong sau: khung trước, hai nét ngang bên trong sau.
国
guó
Vào nhà rồi đóng cửa: khung 冂, chữ 玉 bên trong, nét ngang đáy cuối cùng (8 nét).
小
xiǎo
Giữa trước (sổ móc), hai bên sau (chấm trái, chấm phải).
Trung Quốc đại lục, Singapore và kỳ thi HSK dùng chữ giản thể; Đài Loan, Hồng Kông dùng phồn thể. ThayTro dạy giản thể, ghi kèm phồn thể khi khác để bạn đọc được biển hiệu, sách cổ, câu đối. Mỗi chữ Hán có một âm Hán Việt (đôi khi vài âm): học kèm âm Hán Việt thì vừa nhớ nghĩa nhanh, vừa hiểu sâu từ vựng tiếng Việt. Lưu ý: âm Hán Việt khác cách đọc tiếng Trung hiện đại, không đọc Hán Việt khi nói tiếng Trung.
学
xué
Phồn thể 學 – Hán Việt “học”.
说
shuō
Phồn thể 說 – Hán Việt “thuyết” (nói): 小说 = tiểu thuyết.
国
guó
Phồn thể 國 – Hán Việt “quốc”: 中国 = Trung Quốc.
